داروی شیمی درمانی

Uromitexan یا Mesan

سایر نامها:

Mesna

طبقه بندی داروی :

Cytoprotectant

فارماکودینامیک:

داروهای طبقه Oxazaphorise ( ایفوسفاماید ، سیکلوفسفاماید و تروفوسفاماید ) دارای اثرات سمی بر روی دیواره مثانه هستند. این ترکیبات بعد از تجزیه در بدن تبدیل به ۴- هیدورکسی متابولیت می شوند که از طریق تصفیه کلیوی وارد سیستم ادراری و مثانه می شوند و در نهایت ترکیبی سمی به نام آکرولین (Acroliune) ایجاد می شود . این ترکیب سمی بطور متوسط ۵ ساعت بعد از تزریق ایفویسفاماید و سیکلوفوسفاماید به حد اکثر غلظت خود در سیستم ادراری می رسند و به سرعت وارد سلولهای دیواره مثانه می شود. در داخل سلولهای دیواره مثانه آکرولین با اکسیژن و ترکیبات اکسیژن دار ترکیبات نیتریکی تولید می کند که این ترکیب موجب انهدام مولکولهای لیپدیدی دیواره سلول و تخریب DNA سلولی می شود.

سلولهای دیواره مثانه در جهت جبران اثرات سمی آکرولین ، تلاش می کنند با مصرف ATP ، خود را ترمیم نماید ، اما اگر موفق نشود ، ذخایر انرژی اش خاتمه یافته با مرگ مواجه می شود.

مرگ سلولهای دیواره مثانه ، برابر است با تخریب انسجام و شروع خونریزی مثانه.

در ابتدا این خونریزی در حد میکروسکوپی است و فقط در آزمایش ادرار گزارش می شود ، اما اگر تدبیری برایش اندیشیده نشود ، می تواند به خونریزی واضح مثانه بیانجامد.

کای که Mesna  یا    Uromitexan انجام می دهد اینست که به مولکول آکرولین می چسبد ، در نتیجه مولکول به قدری بزرگ می شود که دیگر قادر نیست از منافذ سلولی وارد سلو ل شود. بنابراین با ادرار دفع می شود.

بنابریان مزنا دارای اثرا خنثی سازی اثرات سمی داروهای ایفوسفاماید و سیکلوفسفاماید را بازی می کند.

جذب و دفع مزنا:

دسترسی زیستی این دارو اگر خوراکی مصرف شود (گاهی آمپول به صورت خوراکی تجویز می شود ) ، ۵۰% است اما نوع وریدی آن دارای دسترسی زیستی ۱۰۰% می باشد. پیک غلظت ادراری در مصرف خوراکی و وردیدی ۱ تا ۳ ساعت است. این دارو از سد مغزی خونی عبور نمی کند و ۷۵% آن در گردش خون از طریق باند شدن به پروتئینهای پلاسما صورت می گیرد. نیمه عمر وردی آن ۷۰- ۱۸ دقیقه است.

 

نوع وریدی آن ۳۸% طی ۴ ساعت بعد از تزریق وارد سیستم ادراری می شود و قادر است اثر محافظتی خود را اعمال نماید ، یعنی تقریباً زمانی که حداکثر غلظت اگزازوفسفوریتها در ادرار شروع می شود.

دوزاژ و تجویز:

جهت Ifosfamide  توصیه می شود اولین دوز mesna  ، بیست در صد دوز ایفوسفاماید تنظیم شود و در زمانهای ۴ و ۸ ساعت تکرار شود. مجموع دوز مزنا ۶۰% دوز روزانه ایفوسفاماید است.

نکات پرستاری:

  1. دوزهای مزنا را در زمان تعیین شده تزریق نمایید.
  2. مزنای رقیق نشده یک داوری تاولزاست ، از یک رگ باز تزریق را به صورت بولوس انجام دهید.
  3. در صورتیکه بیمار رگ مناسب ندارد با دو برابر کردن دوز وریدی ، می توان به صورت خوراکی همراه با آب میوه تجویز کرد ، البته اجاز انیکار به عهده پزشک معالج است.
  4. در بیمارانی که سابقه سیستیک هموراژیک (خونریزی مثانه) دارند ، یک دوز mesna نیم ساعت قبل از ایفوسفاماید توصیه شده است.
  5. کسانی که به ترکیبات تیول دار حساسیت دارند ممکن است به مزنا هم حساس باشند.
  6. هنگام تزریق خطری پرستار را تهدید نمی کند ، اما بوی تند آن ممکن برای برخی ناراحت کننده باشد ، زدن ماسک اختیاری است.
  7. نگهداری ویال در دمای اتاق امکانپذیر است.
  8. داخل سرنگ و رقیق شده تا ۲۴ ساعت در مای اتاق و تا ۴۸ در یخچال قابل نگهداری است.
  9. تداخل دارویی ندارد.
  10. جایگزین گیاهی ندارد.
  11. مصرف مزنا می تواند موجب مثبت شدن کاذب کتون (Ketone) شود که به علت بنیان سولفات موجود در ویال است.
  12. بررسی ادرار از نظر هماچوری ماکروسکوپی و میکروسکوپی و ثبت در گزارش پرستاری الزامی است.
  13. تزریق دارو همزمان با آمفوتریسین بی و Lansoprazole موجب رسوب می شود و ممنوع است.
  14. از دستور پزشک جهت تزریق mesan   همراه Ifosfamide  و   Cyclophosfamide اطمینان حاصل کنید خصوصاٌ در بیماران پیوندی که High dose دریافت می کنند.
  15. بیمار را از نظر واکنش های آلرژیک تحت نظارت بگیرید.
  16. دارو ممکن است در تزریق بولوس موجب افت فشار خون شود.
  17. مصرف حداقل ۱۵۰۰ میلی لیتر مایعات خوارکی همراه پروتکل درمانی الزامی است مگر در کسانی که محددیت مصرف مایعات دارند.
  18. شکل قرص این دارو حاوی ۶۰ میلی گرم لاکتوز است بنابراین قبل از تجویز از سابقه عدم تحمل لاکتوز در بیمار اطمینان حاصل نمایید.
  19. عارضه جانبی با مزنا بسیار نادر است اما ممکن است سرفه ، اسهال ، فلاشینگ ، تهوع و استفراغ در کمتر از ۱% بیماران مشاهده شود.
  20. بیمار ممکن است بعد از مصرف وریدی یا خوراکی طعم نامطبوعی را در دهان خود احساس نماید ، به وی گوشزد نمایید.
  21. به بیمار توصیه کنید ، مثانه اش را به طور مرتب تخلیه نماید و از نگه داشتن ادرار خودداری نماید.

دیدگاهتان را ثبت کنید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شدعلامتدارها لازمند *

*

>