داروی شیمی درمانی

Burtezomib

سایر نامها:

VELCADE

طبقه بندی دارویی : عامل ضد نئوپلاسم

موارد مصرف: مالتیپل میلوما ، لنفوما (نوع سلولهای Mantle)

* استفاده در اطفال تائید نشده است.

موارد منع مصرف: حساسیت به دارو , حاملگی

مکانیسم عمل:

این دارو طی مکانیسم پیچیده ای ، سرعت رشد تومور در مالتیپل میلوما را کاهش می دهد.

در واقع bortezomib فرآیند رشد ، تکثیر و تمایز Osteoblast  ها را افزایش و فعالیت Osteoclast ها را کاهش می دهد.

دوزاژ و نحوه مصرف:

  •  در شرایط طبیعی با دوزاژ mg/m2) 1/3) تجویز می شود.
  • الگوی تزریق استاندارد ، بصورت هفتگی است . اما تصمیم گیری نهایی با توجه به شرایط بیمار توسط پزشک معالج صورت می گیرد.
  • فاصله دو توالی تزریق ، حداقل ۷۲ ساعت است.

عوارض جانبی

عوارض جانبی

CNS : نروپاتی محیطی (در نیمی از بیماران مشاهده می شود)

گوارش:  تهوع و استفراغ متوسط [معمولاً ضد تهوع های گیرنده HT3 مورد نیاز نیست], اسهال

قلب – عروقی: افت فشار خون (در ۱۱% بیماران) ، نارسایی قلب

عوارض تاخیری:

خون: آنمی ملایم تا متوسط , افت پلاکت ( اغلب در روز ۱۱ بعد از تزریق)

کبد: افزایش ملایم بیلی روبین , افزایش ترانس آمیناز

اندوکرین و متابولیک: سندرم لیز تومور

اسکلتی – عضلانی: کاهش رفلکسهای تاندونی , درد عضلانی , درد مفاصل , درد فک

مسمومیت ناشی از تزریق اضافی دارو:

علائم: مصرف دو تا سه برابر دارو که در مطالعات حیوانی (میمونها) بررسی شده است ، می تواند موجب افزایش ضربان قلب ، افت فشار خون و مرگ شود.

درمان : آنتی دوت ندارد. درمان حمایتی است :

مایعات هایپرتونیک(سرم نمکی ۳%) , مانیتورینگ قلبی و کنترل دما

جهت نروپاتی محیطی سیانوکوبالامین ، پیریدوکسین یا تیامین تجویز می شود.

موراد احتیاط:

  • مطالعات نشان می دهد Bortezomib یک مهار کننده ضعیف سیتوکروم P450 است. بنابریان در اثر مصرف داروهایی که مهار کننده آنزیم سیتوکرم P450 هستند ممکن است کمی مسمویت ناشی از Bortezomib افزایش پیدا کند. از جمله این داروها: Ketoconazole ، Omeprazole ، Rifampin ، Carbamazepine ، Phenytoin ، Phenobarbital
  • همچنین داروهایی که احتمال نروپاتی محیطی را افزایش می دهند همراه با مصرف Bortezomib احتمال عارضه(نروپاتی محیطی) را بالا می برند. مانند: Amidarone ، Isoniazid ، Nitrofuratoin  ، Statin ها و الکالوئیدهای وینکا(Vincristine ، Vinblastine ، Vinorelbine ، Vindesine) و ضد ویروسها.
  • تزریق داخل نخاعی دارو مرگ زا است.

نکات پرستاری

نکات پرستاری

۱- از طریق یک رگ باز و مطمئن تزریق انجام شود.

۲- با توجه به شایع بودن عارضه نروپاتی محیطی ، بیمار از نظر Hypersthesia ، Paresthesia ، Discomfort ، درد نروپاتیک و ضعف تحت مشراقبت پرستاری باشد.

۳- دوز دارو در نارسائی کبدی و مشکلات عصبی کاهش می یابد.

۴- احتمال افت فشار خون (Postural ، Orthostatic) وجود دارد . در نقل و انتقال بیمار خطر سقوط ناشی از افت فشار خون وجود دارد.

  • در بیماران با سابقه سنکوپ و دزهیدراته توجه ویژه لازم است.

۵- به خانمهایی که Bortezomib منصرف می کنند ، بارداری اجتناب شود. هر چند دارو Tratogenic نیست.

۶- تجویز داخل نخاعی دارو موجب مرگ می شود.

۶- دارو  تاولزای نیست ، اما سوزش ناحیه نشت گزارش شده  است.

۷- آزمایشات دوره ای CBC diff , پلاکت , الکترولیتهای سرم(خصوصاً سدیم) , وضعیت کبدی , معاینات نرولوژیک و اسید اوریک انجام شود.

۸- بخش مسمومیت ناشی از تزریق اضافی را مطالعه کنید.

۹- هنگام آماده سازی از دستکش , عینک و ماسک استفاده کنید.

۱۰- کلیه تزریقات IM و SC با کنترل پلاکت انجام گردد.

۱۱- اگر بیمار نیاز به شیاف داشت باید پلاکت بالای /mm3 100000 باشد.

۱۲- سرطانزا بودن دارو را به بیمار گوشزد کنید.

۱۳- شیردهی در طول درمان با Bortezomib ، ممنوع است.

نحوه رقیق سازی و تزریق:

از ۱۰ میلی لیتر نرمال سالین یا اب مقطر جهت رقیق سازی استفاده کنید و دارو را با جریان آزاد سرم طی ۵-۳ ثانیه تزریق نمائید.

به بیمار آموزش دهید

به بیمار آموزش دهید

۱) روزانه ۳- ۲ لیتر مایعات مصرف کند , مگر اینکه از نظر کلیوی محدودیت داشته باشد.

۲) از رژیم پرپروتئین و پر کالری استفاده نماتید.

۳) از انجام رانندگی و کار با ماشینهای سنگین خودداری کند.

۴) بهداشت دهان و دندان را رعایت کند:

  •  از مسواک نرم استفاده کند.
  •  هر دو ساعت با سرم نمکی دهانشویه کند.
  •  جهت جلوگیری از خشکی دهان آدامس بجود.

۵) جهت کاهش تهوع و استفراغ:

  •  غذا را در حجم کم و دفعات زیاد مصرف کند.
  •  با مشورت پزشک معالج نیم ساعت قبل از غذا از ضد تهوع مناسب استفاده نماید.
  •  از مصرف غذا های چرب و لبنیات همراه دارو پرهیز کند.

۶) با توجه به مستعد بودن بیمار به عفونت :

  •  از جاهای شلوغ و پر ازدحام پرهیز کند.
  •  با افرادی که بیماری عفونی یا مسری دارند تماس نداشته باشد.
  •  در اماکن پر رفت و آمد از ماسک استفاده نماید.
  •  به علایم عفونت مانند تب و لرز توجه داشته باشد.
  •  بدون مشورت با پزشک معالج از واکسیناسیون خودداری کند

۷) به بیمار آموزش دهید موارد زیر را به پزشک معالج یا پرستار اطلاع دهد:

ضعف , درد عضلانی , عفونت , خونریزی غیر طبیعی , کبودی غیر طبیعی , زخم التیام نیافته دهان , راش پوستی , خارش , تهوع و استفراغ مقاوم به درمان

شکل دارویی : ویال پودر خشک ۳/۵ میلی گرم

نحوه نگهداری:

ویال تزریقی: دمای زیر ۲۵ درجه سانتیگراد

رقیق شده داخل سرنگ : ۸ ساعت

این دارو طی مکانیسم پیچیده ای ، سرعت رشد تومور در مالتیپل میلوما را کاهش می دهد.

۴ دیدگاه

  1. Finylla! This is just what I was looking for.

دیدگاهتان را ثبت کنید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شدعلامتدارها لازمند *

*

>